2014 y\u0131l\u0131n\u0131n Nisan ay\u0131 sonuna kadar, AB hukuku kapsam\u0131nda tan\u0131nan ge\u00e7ici bir istisna nedeniyle, AB vatanda\u015flar\u0131n\u0131n Macaristan\u2019da tar\u0131m arazisi sat\u0131n almas\u0131 da kural olarak yasakt\u0131. Bu nedenle, \u00e7o\u011funlukla Avusturya\u2019dan gelen yabanc\u0131 al\u0131c\u0131lar ile Macar sat\u0131c\u0131lar aras\u0131nda s\u0131kl\u0131kla \u201ccep s\u00f6zle\u015fmeleri\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan anla\u015fmalar yap\u0131l\u0131yordu. \u00c7o\u011fu durumda taraflar, \u00fczerinde tarih bulunmayan bir sat\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fmesi imzalayarak bunu g\u00fcvendikleri bir avukata teslim ediyor ve arazi edinimine ili\u015fkin moratoryum sona erdi\u011finde avukat\u0131n yeni malikin tapu siciline tescilini sa\u011flamas\u0131n\u0131 bekliyordu. Ayn\u0131 zamanda hukuki g\u00fcvence sa\u011flamak amac\u0131yla ge\u00e7mi\u015fte genellikle \u00f6m\u00fcr boyu veya 20 y\u0131ll\u0131k intifa ya da kullan\u0131m haklar\u0131 tesis ediliyor ve \u00e7o\u011fu zaman yabanc\u0131 al\u0131c\u0131 lehine tar\u0131m arazisi \u00fczerinde ger\u00e7ekte mevcut olmayan bir alaca\u011f\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na alan ipotek hakk\u0131 tescil ediliyordu.<\/p>\n
1 May\u0131s 2014 tarihinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren yeni Arazi Kanunu, kendi gerek\u00e7esine g\u00f6re, AB vatanda\u015flar\u0131na ulusal muamele sa\u011flanmas\u0131n\u0131 ve b\u00f6ylece t\u00fcm AB vatanda\u015flar\u0131n\u0131n Macar vatanda\u015flar\u0131yla ayn\u0131 haklardan yararlanabilmesini ama\u00e7lamaktayd\u0131. Ancak bu ama\u00e7 yaln\u0131zca k\u0131smen ger\u00e7ekle\u015ftirilebildi. Macaristan h\u00fck\u00fcmeti, yeni Arazi Kanunu\u2019na ili\u015fkin baz\u0131 h\u00fck\u00fcmleri ve ge\u00e7i\u015f kurallar\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen \u00f6zel bir uygulama kanunuyla AB vatanda\u015flar\u0131na kar\u015f\u0131 fiili bir ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yaratmakla kalmam\u0131\u015f, ayn\u0131 zamanda \u00f6nceki s\u00f6zle\u015fmelerin taraflar\u0131na ve \u00e7o\u011funlukla avukatlar ile noterlerden olu\u015fan bu s\u00f6zle\u015fmeleri haz\u0131rlayan ki\u015filere kar\u015f\u0131 da kapsaml\u0131 tedbirler getirmi\u015ftir. 2014 y\u0131l\u0131ndan itibaren bu ki\u015filer, tazminats\u0131z kamula\u015ft\u0131rmayla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra be\u015f y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 riskiyle de kar\u015f\u0131la\u015fabilmektedir.<\/p>\n
Bu nedenle, Macaristan\u2019da tar\u0131m arazisiyle ilgilenmi\u015f veya halen ilgilenen herkes a\u015fa\u011f\u0131daki risklerin fark\u0131nda olmal\u0131d\u0131r:
\n1. Tazminats\u0131z kamula\u015ft\u0131rma
\n2014 y\u0131l\u0131nda kabul edilen ve \u201cArazi Kanunu\u2019nun dolan\u0131lmas\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ve \u00f6nlenmesine\u201d ili\u015fkin d\u00fczenlemeleri i\u00e7eren kanun, eski Arazi Kanunu\u2019nun dolan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin herhangi bir \u015f\u00fcphe bulunmas\u0131 h\u00e2linde devlet makamlar\u0131n\u0131n durumu re'sen savc\u0131l\u0131\u011fa bildirmesini zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r. Eski Macar maliklerin de mevcut durumdan memnun olmamalar\u0131 veya herhangi bir nedenle yabanc\u0131 malike zarar vermek istemeleri halinde savc\u0131l\u0131\u011fa bildirimde bulunmalar\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.
\nHer iki durumda da savc\u0131l\u0131k, hukuki i\u015flemlerin ge\u00e7ersiz oldu\u011funun tespiti ve ilgili ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n herhangi bir tazminat \u00f6denmeksizin devlete devredilmesi talebiyle dava a\u00e7mak zorundad\u0131r.<\/p>\n
2. Kanun Gere\u011fi Ge\u00e7ersiz Hale Gelen \u00d6nceki S\u00f6zle\u015fme H\u00fck\u00fcmleri ve Yabanc\u0131lar\u0131n Mahkemeye Ba\u015fvurma \u0130mkan\u0131n\u0131n Kanunla Engellenmesi
\nS\u00f6z konusu Uygulama Kanunu\u2019nun son h\u00fck\u00fcmleri, Macaristan\u2019daki tar\u0131m arazilerine ili\u015fkin olarak arazi edinimi moratoryumunun sona ermesine ba\u011flanm\u0131\u015f \u00f6nceki t\u00fcm s\u00f6zle\u015fme h\u00fck\u00fcmlerini \u2014 ba\u015fka bir nedenle ge\u00e7ersiz olmasalar dahi \u2014 \u201cuygulanamaz\u201d hale getiren bir h\u00fck\u00fcm i\u00e7ermektedir. Taraflar s\u00f6zle\u015fmenin daha sonraki bir tarihte y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesini \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015flerse, kanun bunun ger\u00e7ekle\u015fmesine izin vermemektedir. Ayn\u0131 durum ipotek, intifa hakk\u0131 veya kullan\u0131m hakk\u0131 gibi s\u00f6zle\u015fmesel teminat ve kullan\u0131m haklar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan da ge\u00e7erlidir; bu haklar\u0131n da savc\u0131l\u0131\u011f\u0131n talebi \u00fczerine terkin edilmesi gerekmektedir.<\/p>\n
B\u00f6yle bir kamula\u015ft\u0131rma veya s\u00f6zle\u015fmenin ge\u00e7ersiz hale gelmesinin ard\u0131ndan, en az\u0131ndan Macar sat\u0131c\u0131ya daha \u00f6nce \u00f6denmi\u015f olan sat\u0131n alma bedelinin geri al\u0131nabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Ancak Macar mevzuat\u0131 bu imkan\u0131 da ortadan kald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r: Yeni Uygulama Kanunu, \u00f6nceden \u00f6denmi\u015f tutarlar\u0131n geri al\u0131nmas\u0131 amac\u0131yla mahkemeye ba\u015fvurulmas\u0131n\u0131 da engellemektedir. Sonu\u00e7 olarak etkilenen taraf, yaln\u0131zca herhangi bir tazminat \u00f6denmeksizin devlete ge\u00e7en araziyi de\u011fil, daha \u00f6nce yapt\u0131\u011f\u0131 yat\u0131r\u0131m\u0131 da kaybetmektedir.<\/p>\n
3. Sahte S\u00f6zle\u015fmeler Nedeniyle Be\u015f Y\u0131la Kadar Hapis Cezas\u0131
\nYukar\u0131da a\u00e7\u0131klanan ve ge\u00e7mi\u015fte kurulmu\u015f hukuki ili\u015fkileri etkileyen \u00f6nemli hak kay\u0131plar\u0131na ek olarak Macar yasama organ\u0131, art\u0131k AB hukukuna uygun hale getirildi\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclen d\u00fczenlemelerin gelecekte \u201cdolan\u0131lmas\u0131n\u0131\u201d da \u00f6nlemeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bu t\u00fcr i\u015flemlere kat\u0131lan herkes \u2014 s\u00f6zle\u015fmeleri haz\u0131rlayan avukatlar ve noterler dahil \u2014 be\u015f y\u0131la kadar hapis cezas\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalabilir. Dolay\u0131s\u0131yla etkilenen bir taraf, ulusal hukuk veya AB hukuku kapsam\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 bir hukuki \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu aramak amac\u0131yla s\u00f6z konusu d\u00fczenlemelere ayk\u0131r\u0131 hareket ederse, hapis cezas\u0131 riski nedeniyle durumu \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde a\u011f\u0131rla\u015fabilir.<\/p>\n
4. AB Vatanda\u015flar\u0131na Y\u00f6nelik De Facto Ayr\u0131mc\u0131l\u0131k
\nEski \u201cspek\u00fclat\u00f6rlerin\u201d haklar\u0131ndan mahrum b\u0131rak\u0131lmay\u0131 hak ettikleri ileri s\u00fcr\u00fclse dahi, y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki AB hukuku Macaristan\u2019\u0131n 1 May\u0131s 2014 tarihinden itibaren t\u00fcm AB vatanda\u015flar\u0131na ko\u015fulsuz olarak ulusal muamele sa\u011flamas\u0131n\u0131 gerektirmektedir. \u0130lk bak\u0131\u015fta yeni Arazi Kanunu\u2019nun bu ko\u015fulu kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir; zira kanun yaln\u0131zca \u201c\u00e7ift\u00e7ilerin\u201d arazi edinebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6ren tarafs\u0131z bir kural i\u00e7ermekte ve \u201c\u00e7ift\u00e7i\u201d kavram\u0131 hem Macar hem de di\u011fer AB vatanda\u015flar\u0131n\u0131 kapsamaktad\u0131r. Ancak \u201c\u00e7ift\u00e7i\u201d tan\u0131m\u0131na daha yak\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, ki\u015finin ya Macaristan\u2019da tar\u0131msal mesleki e\u011fitim alm\u0131\u015f olmas\u0131 ya da Macaristan\u2019da en az \u00fc\u00e7 y\u0131l boyunca tar\u0131msal faaliyette bulunmu\u015f olmas\u0131 gerekti\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Mesleki e\u011fitim ba\u015fka bir \u00dcye Devlette al\u0131nm\u0131\u015f olsa dahi, bunun gerekli Macar yeterlili\u011fine e\u015fde\u011fer olup olmad\u0131\u011f\u0131na yetkili Macar makam\u0131 karar vermektedir. \u0130lgili tar\u0131msal faaliyetin Macaristan\u2019da y\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f olmas\u0131 \u015fart\u0131 bak\u0131m\u0131ndan ise ki\u015finin AB\u2019nin ba\u015fka bir \u00fclkesinde y\u0131llarca \u00e7ift\u00e7ilik yapm\u0131\u015f olmas\u0131 h\u00e2linde dahi herhangi bir istisna \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemektedir.<\/p>\n
Arazi sahipleri veya arazi edinmek isteyen ki\u015filer i\u00e7in hangi hukuki yollar mevcuttur?
\na) Temel Haklar\u0131n \u0130hlali Nedeniyle Anayasa Mahkemesine Ba\u015fvuru
\nMacaristan Anayasas\u0131\u2019n\u0131n XIII. maddesinin (2) f\u0131kras\u0131 \u2014 bir\u00e7ok Avrupa anayasas\u0131nda oldu\u011fu gibi \u2014 kamula\u015ft\u0131rmaya yaln\u0131zca istisnai hallerde, kamu yarar\u0131 amac\u0131yla, kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen h\u00e2llerde ve usullere uygun olarak ve tam, ko\u015fulsuz ve derhal tazminat \u00f6denmesi \u015fart\u0131yla izin verilebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6rmektedir. Tazminat \u00f6denmeksizin ger\u00e7ekle\u015ftirilen bir kamula\u015ft\u0131rma ise bu h\u00fck\u00fcmle a\u00e7\u0131k\u00e7a ba\u011fda\u015fmamaktad\u0131r.<\/p>\n
Ayr\u0131ca Macaristan\u2019\u0131n yasama s\u00fcrecine ili\u015fkin kanunu, sonradan kabul edilen yasal h\u00fck\u00fcmlerin daha \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015ftirilen hukuki i\u015flemleri veya kurulmu\u015f hukuki ili\u015fkileri hukuka ayk\u0131r\u0131 hale getiremeyece\u011fini ve daha \u00f6nce do\u011fmu\u015f haklar\u0131 ortadan kald\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131 veya k\u0131s\u0131tlayamayaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmektedir. Oysa mahkemeye eri\u015fimin engellenmesi ve daha \u00f6nce do\u011fmu\u015f s\u00f6zle\u015fmesel haklar\u0131n ge\u00e7ersiz hale getirilmesiyle tam da b\u00f6yle bir durum ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n
Almanya\u2019da oldu\u011fu gibi Macaristan hukukunda da temel haklar\u0131n ihlali nedeniyle anayasa \u015fikayetinde bulunulmas\u0131 ve Anayasa Mahkemesinin anayasal denetim kapsam\u0131nda kanunlar\u0131n Anayasa\u2019ya uygunlu\u011funu incelemesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. B\u00f6yle bir inceleme, uyu\u015fmazl\u0131\u011fa bakan hakimin re'sen veya taraflardan birinin talebi \u00fczerine konuyu do\u011frudan Anayasa Mahkemesine sevk etmesiyle de ba\u015flat\u0131labilir. Ayr\u0131ca bir mahkeme karar\u0131n\u0131n haklar\u0131n\u0131 ihlal etti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnen taraf, ola\u011fan hukuk yollar\u0131n\u0131 t\u00fckettikten sonra, nihai mahkeme karar\u0131n\u0131n gerek\u00e7esinin kendisine tebli\u011f edilmesinden itibaren 60 g\u00fcn i\u00e7inde anayasa \u015fikayeti yoluyla do\u011frudan Anayasa Mahkemesine ba\u015fvurabilir.<\/p>\n
Mevcut davalarda, bu t\u00fcr iddialar\u0131n kabul edilebilir ve temelli olaca\u011f\u0131na dair nispeten iyi bir ihtimal bulunmaktad\u0131r.
\nb) Avrupa Birli\u011fi Adalet Divan\u0131na Ba\u015fvuru<\/p>\n
Macaristan h\u00fck\u00fcmeti \u201cspek\u00fclat\u00f6rlere\u201d kar\u015f\u0131 ne t\u00fcr tedbirler a\u00e7\u0131klam\u0131\u015f olursa olsun, Macaristan mevzuat\u0131n\u0131n tamam\u0131 AB hukukunun gereklerine uygun olmak zorundad\u0131r. Bir \u00e7at\u0131\u015fma halinde AB hukuku ulusal hukuk kurallar\u0131na g\u00f6re \u00f6nceliklidir; dolay\u0131s\u0131yla \u00dcye Devlet mahkemelerinin AB hukukuyla ba\u011fda\u015fmayan ulusal h\u00fck\u00fcmleri uygulamamas\u0131 gerekir.<\/p>\n
AB hukuku, AB vatanda\u015flar\u0131n\u0131n serbest dola\u015f\u0131m\u0131na belirli s\u0131n\u0131rlamalar getirilmesine izin verse de bu s\u0131n\u0131rlamalar keyfi veya ayr\u0131mc\u0131 nitelikte olamaz. Dolay\u0131s\u0131yla etkilenen bir ki\u015fi, Macaristan Devleti taraf\u0131ndan uygulanan de facto ayr\u0131mc\u0131l\u0131k nedeniyle serbest dola\u015f\u0131m hakk\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerse, meselenin Avrupa Birli\u011fi Adalet Divan\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ta\u015f\u0131nmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Macaristan Medeni Usul Kanunu\u2019nun 155\/A maddesi uyar\u0131nca Macar mahkemesi, re'sen veya taraflar\u0131n gerek\u00e7eli talebi \u00fczerine Avrupa Birli\u011fi Adalet Divan\u0131na \u00f6n karar ba\u015fvurusunda bulunabilir. B\u00f6yle bir durumda, AB Adalet Divan\u0131 karar\u0131n\u0131 verene kadar Macaristan\u2019daki yarg\u0131lama ask\u0131ya al\u0131n\u0131r. Bununla birlikte, \u00f6n karar usul\u00fcne ba\u015fvurulabilmesi i\u00e7in her hal\u00fckarda bir Macar mahkemesinde g\u00f6r\u00fclmekte olan bir davan\u0131n bulunmas\u0131 gerekir. Bu ko\u015ful, Macar makamlar\u0131n\u0131n \u2014 mevcut uyu\u015fmazl\u0131klarda tapu sicili makam\u0131n\u0131n \u2014 olumsuz bir karar\u0131na kar\u015f\u0131 idari yollara ba\u015fvurulmas\u0131 halinde de kar\u015f\u0131lanabilir; b\u00f6ylece sonraki idari yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda hakim, AB Adalet Divan\u0131ndan \u00f6n karar talep edilip edilmeyece\u011fine karar verebilir.<\/p>\n
Bu durumda t\u00fcm ulusal hukuk yollar\u0131n\u0131n \u00f6nceden t\u00fcketilmesi zorunlu de\u011fildir; dolay\u0131s\u0131yla ilk derece yarg\u0131lamas\u0131 s\u0131ras\u0131nda dahi \u00f6n karar ba\u015fvurusunda bulunulmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. B\u00f6ylece ilgili AB hukuku meselesi, Macaristan h\u00fck\u00fcmetinden ba\u011f\u0131ms\u0131z bir yarg\u0131 organ\u0131 olan Avrupa Birli\u011fi Adalet Divan\u0131 taraf\u0131ndan karara ba\u011flanabilir.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Until the end of April 2014, EU nationals were, as a rule, also prohibited from acquiring arable land in Hungary, owing to a temporary derogation under EU law. For this reason, foreign purchasers \u2014 most often from Austria \u2014 frequently entered into so-called \u201cpocket contracts\u201d with Hungarian sellers. In most cases, the parties signed an […]<\/p>\n","protected":false},"author":29,"featured_media":55600,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-55599","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-news"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t