Kooperatif, ortak ekonomik, sosyal veya k\u00fclt\u00fcrel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak amac\u0131yla birlikte hareket eden \u00fcyelerin sahip oldu\u011fu ve y\u00f6netti\u011fi bir i\u015fletme yap\u0131s\u0131d\u0131r. Amac\u0131na, \u00fcyelik yap\u0131s\u0131na ve y\u00f6netim modeline g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015fanlar, t\u00fcketiciler, \u00fcreticiler, belirli bir b\u00f6lgede ya\u015fayan ki\u015filer veya ortak menfaatleri bulunan di\u011fer kat\u0131l\u0131mc\u0131lar taraf\u0131ndan kurulabilir.<\/p>\n
Geleneksel yat\u0131r\u0131mc\u0131 m\u00fclkiyetindeki \u015firketlerden farkl\u0131 olarak kooperatif, esas olarak \u00fcyelerinin ortak yarar\u0131 do\u011frultusunda faaliyet g\u00f6sterir. Bu nedenle \u00fcyelerin y\u00f6netime kat\u0131l\u0131m\u0131 ve demokratik kontrol, kooperatif yap\u0131s\u0131n\u0131n temel unsurlar\u0131d\u0131r. Uygulamalar farkl\u0131l\u0131k g\u00f6stermekle birlikte kooperatiflerde kontrol\u00fcn yaln\u0131zca yat\u0131r\u0131lan sermaye miktar\u0131na g\u00f6re belirlenmesi yerine genellikle \u201cbir \u00fcye, bir oy\u201d ilkesi benimsenir.<\/p>\n
Londra ofisimiz, yerel ve uluslararas\u0131 m\u00fcvekkillere B\u00fcy\u00fck Britanya\u2019da uygun kooperatif yap\u0131s\u0131n\u0131n se\u00e7ilmesi, kurulmas\u0131 ve faaliyetlerinin y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi konusunda hukuki dan\u0131\u015fmanl\u0131k sunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Hukuki ve D\u00fczenleyici \u00c7er\u00e7eve<\/u><\/p>\n
\u201cKooperatif\u201d (co-operative), tek bir hukuki yap\u0131dan ziyade bir m\u00fclkiyet ve faaliyet modelini ifade eder. Kooperatifler farkl\u0131 hukuki yap\u0131lar alt\u0131nda faaliyet g\u00f6sterebilir. Ama\u00e7lar\u0131na g\u00f6re registered co-operative society, paylarla s\u0131n\u0131rl\u0131 \u015firket (company limited by shares) veya garanti ile s\u0131n\u0131rl\u0131 \u015firket (company limited by guarantee) \u015feklinde yap\u0131land\u0131r\u0131labilir. Belirli durumlarda partnership veya limited liability partnership (LLP) yap\u0131lar\u0131 da kullan\u0131labilir.<\/p>\n
B\u00fcy\u00fck Britanya\u2019da bir co-operative society, genel olarak Co-operative and Community Benefit Societies Act 2014 kapsam\u0131nda Financial Conduct Authority (FCA) nezdinde tescil edilir. Tescille birlikte kooperatif ayr\u0131 t\u00fczel ki\u015filik kazan\u0131r ve \u00fcyeler kural olarak s\u0131n\u0131rl\u0131 sorumluluktan yararlan\u0131r.<\/p>\n
Bir kurulu\u015fun co-operative society olarak tescil edilebilmesi i\u00e7in, esas olarak \u00fcyelerinin ortak yarar\u0131na faaliyet g\u00f6steren ger\u00e7ek bir kooperatif (bona fide co-operative) oldu\u011funu FCA nezdinde ortaya koymas\u0131 gerekir. Yap\u0131n\u0131n ortak ekonomik, sosyal veya k\u00fclt\u00fcrel menfaat, aktif \u00fcye kat\u0131l\u0131m\u0131 ve demokratik kontrol gibi kooperatif ilkelerini yans\u0131tmas\u0131 gerekir. G\u00f6n\u00fcll\u00fc ve uygun \u00f6l\u00e7\u00fcde a\u00e7\u0131k \u00fcyelik ile sermaye getirilerine getirilen \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc s\u0131n\u0131rlamalar da bu yap\u0131n\u0131n temel unsurlar\u0131 aras\u0131ndad\u0131r. Esas amac\u0131 pasif yat\u0131r\u0131mc\u0131lara getiri sa\u011flamak olan bir kurulu\u015f, kural olarak ilgili tescil kriterlerini kar\u015f\u0131lamaz.<\/p>\n
Co-operative society ile community benefit society birbirinden ayr\u0131lmal\u0131d\u0131r. Co-operative society esas olarak \u00fcyelerinin ortak yarar\u0131na faaliyet g\u00f6sterirken community benefit society faaliyetlerini daha geni\u015f bir toplulu\u011fun yarar\u0131na y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Bu nedenle do\u011fru hukuki yap\u0131n\u0131n se\u00e7ilmesi, kurulu\u015f s\u00fcrecinin temel a\u015famalar\u0131ndan biridir.<\/p>\n
Kuzey \u0130rlanda\u2019da ayr\u0131 bir mevzuat ve tescil sistemi uygulanmaktad\u0131r. Bu nedenle kurulu\u015f i\u015flemlerine ba\u015flamadan \u00f6nce do\u011fru yarg\u0131 alan\u0131n\u0131n belirlenmesi gerekir.<\/p>\n
Kooperatif Kurulu\u015f S\u00fcreci<\/u><\/p>\n
Bir kooperatifin kurulu\u015fu genel olarak a\u015fa\u011f\u0131daki a\u015famalar\u0131 i\u00e7erir:<\/p>\n
<\/p>\n
Kooperatif kurallar\u0131; \u00fcyeli\u011fe kabul ve \u00fcyeli\u011fin sona ermesi, oy haklar\u0131 ve toplant\u0131lar gibi temel konular\u0131 d\u00fczenlemelidir. Y\u00f6neticilerin atanmas\u0131 ve g\u00f6revden al\u0131nmas\u0131 da a\u00e7\u0131k \u015fekilde belirlenmelidir. Pay taahh\u00fctleri, paylar\u0131n devri ve geri \u00e7ekilmesi, fazlalar\u0131n da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 ve sermaye getirileri de d\u00fczenleme kapsam\u0131na al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc ve tasfiye h\u00fck\u00fcmleri de kurulu\u015f yap\u0131s\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131n\u0131 olu\u015fturmal\u0131d\u0131r.\nDikkatle haz\u0131rlanan kurallar, kurulu\u015fun kooperatif niteli\u011fini korurken gelecekteki b\u00fcy\u00fcme ve karar alma s\u00fcre\u00e7leri i\u00e7in i\u015flevsel bir hukuki yap\u0131 olu\u015fturur.<\/p>\n
Nas\u0131l Destek Sa\u011fl\u0131yoruz?<\/u><\/p>\n
Planlanan faaliyetler a\u00e7\u0131s\u0131ndan kooperatif yap\u0131s\u0131n\u0131n uygunlu\u011funu de\u011ferlendiriyor ve kullan\u0131labilecek hukuki yap\u0131lar\u0131 kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131yoruz. \u00dcye yarar\u0131na faaliyet g\u00f6steren co-operative society, community benefit society ve geleneksel \u015firket veya partnership yap\u0131lar\u0131 aras\u0131ndaki hukuki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ortaya koyuyoruz.<\/p>\n
M\u00fclkiyet ve y\u00f6netim modelini olu\u015fturuyoruz. Kooperatifin \u00f6zelliklerine g\u00f6re kurulu\u015f kurallar\u0131n\u0131 ve di\u011fer kurulu\u015f belgelerini haz\u0131rl\u0131yoruz. \u00dcyelerin hak ve y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri konusunda hukuki dan\u0131\u015fmanl\u0131k sunuyor ve ilgili tescil veya kurulu\u015f s\u00fcrecini y\u00fcr\u00fct\u00fcyoruz. \u00dcyelik s\u00f6zle\u015fmeleri, ticari s\u00f6zle\u015fmeler, i\u00e7 politikalar ve gerekli kurumsal kararlar\u0131 da haz\u0131rl\u0131yoruz.<\/p>\n
Kooperatifin sermaye sa\u011flamay\u0131, geri \u00e7ekilebilir pay (withdrawable shares) ihra\u00e7 etmeyi, d\u00fczenlemeye tabi faaliyetlerde bulunmay\u0131 veya yat\u0131r\u0131m tan\u0131t\u0131m\u0131 yapmay\u0131 planlamas\u0131 h\u00e2linde uygulanacak d\u00fczenleyici y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri belirliyoruz. Finansal tan\u0131t\u0131m ve finansal hizmetler d\u00fczenlemeleri d\u00e2hil olmak \u00fczere ilgili gereklilikleri de\u011ferlendiriyor, gerekti\u011finde uzman dan\u0131\u015fmanlarla koordinasyonu sa\u011fl\u0131yoruz.<\/p>\n
\u00c7ok dilli ekibimiz \u0130ngilizce, Macarca, Almanca, \u0130spanyolca, Rus\u00e7a ve T\u00fcrk\u00e7e hukuki hizmet sunmaktad\u0131r. Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta kooperatif i\u015fletmeleri kuran ve geli\u015ftiren uluslararas\u0131 kuruculara, \u00fcyelere ve kurulu\u015flara hukuki destek sa\u011fl\u0131yoruz.<\/p>\n
Erken a\u015famada al\u0131nan hukuki dan\u0131\u015fmanl\u0131k, se\u00e7ilen yap\u0131n\u0131n \u00fcyelerin hedeflerini yans\u0131tmas\u0131n\u0131, uygulanabilir tescil \u015fartlar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamas\u0131n\u0131 ve demokratik y\u00f6netim ile ticari s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi destekleyen sa\u011flam bir hukuki \u00e7er\u00e7eve olu\u015fturmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n