M&A İşlemlerinin Temel Unsurları: Bankalarınız da İşlemin Bir Parçasıdır: Feragatler

Dışarıdan bakıldığında, bir pay devri işlemi çoğu zaman pay sahipleri arasında gerçekleştirilen bir işlem gibi görünür. Satıcılar paylarını satmayı, alıcı ise satın almayı kabul eder. Taraflar satın alma bedelini müzakere eder, pay alım sözleşmesini (SPA) imzalar ve kapanış için gerekli işlemleri yürütür.

Ancak gerçekte, işlemin zamanında kapanıp kapanmayacağı üzerinde önemli bir etkiye sahip olan başka bir grup çoğu zaman arka planda yer alır: bankalar. Bu durum birçok müvekkil için şaşırtıcı olabilir. Sonuçta kredi veren kuruluşlar şirketi ne satın almakta ne de satmaktadır. İşlemin ticari şartlarını da müzakere etmezler. Buna rağmen birçok M&A işleminde finansman süreci, tüm işlemin zaman açısından en kritik unsurlarından biri hâline gelir.

Kapanış Öncesinde Borçların Geri Ödenmesi ve Banka Teminatlarının Serbest Bırakılması

Bir alıcı bir şirketi devralırken genellikle şirketin borç durumunu açık ve net biçimde bilerek devralmayı bekler. İlk bakışta bu oldukça basit görünür.

Uygulamada ise mevcut finansman düzenlemelerinin kapanıştan önce incelenmesi, borçların geri ödenmesi, sözleşmelerin değiştirilmesi, teminatların serbest bırakılması veya gerekli feragatlerin resmî olarak alınması gerekebilir. Geçmişte üzerinde çalıştığımız işlemlerin temel sözleşme belgelerinde bu süreç; finansman sağlayan bankalara bildirimde bulunulmasını, kredi sözleşmelerinin sona erdirilmesine ilişkin müzakereleri, geri ödeme mekanizmalarının belirlenmesini, teminatların serbest bırakılmasına ilişkin sözleşmeleri, borç geri ödeme bildirimlerini ve tam bir serbest bırakmanın sağlanamadığı durumlarda kontrol değişikliği feragatlerinin alınmasını gerektirmiştir.

Bu adımların hiçbiri kendiliğinden gerçekleşmez.

Tipik olarak aşağıdaki hususların ele alınması gerekir:

• ödenmemiş borçların geri ödeme tutarlarının teyit edilmesi;
• kredilerin nasıl ve ne zaman geri ödeneceğinin kararlaştırılması;
• teminat haklarının serbest bırakılmasının sağlanması;
• ortaklık yapısındaki değişiklik nedeniyle finansman düzenlemelerinin sona erdirilmeyeceğine ilişkin teyitlerin alınması; ve
• kapanış gününde sorunsuz biçimde işlemesi gereken ödeme mekanizmalarının koordine edilmesi.

Deneyimlerimize göre bu süreç, M&A işlemlerinin çoğu zaman hafife alınan bölümlerinden biridir. Hukuki belgeler büyük ölçüde üzerinde anlaşılmış hâle gelmiş olsa bile kapanış, sürecin tamamlanması için gerekli teyit ve belgelerin çeşitli üçüncü taraf kuruluşlarca sağlanmasına bağlı olabilir.

M&A İşlemlerinde Banka Onay Süreleri

M&A işlemlerinin gerçeklerinden biri, sürece dâhil olan herkesin işlemin tamamlanması konusunda aynı ölçüde motivasyona sahip olmamasıdır. Alıcı belirlilik ister. Satıcı işlemin tamamlanmasını ister. Danışmanlar ise sürecin ilerlemesine odaklanır. Bankaların ise kendi öncelikleri vardır.

Bankalar açısından söz konusu işlem genellikle ilgilenmeleri gereken birçok konudan yalnızca biridir. Kurum içi onayların alınması gerekebilir. Kredi, uyum, teminat ve dokümantasyon ekiplerinin tamamı sürece dâhil olabilir. Bu nedenle yanıt sürelerini öngörmek güç olabilir.

Bu nedenle işlem takvimi, alıcı ile satıcı arasındaki müzakereler kadar kredi veren kuruluşların ne kadar hızlı hareket ettiğinden de etkilenebilir. Bir işlem ticari açıdan kapanışa hazır olabilir; ancak yine de finansman kuruluşundan teminatın serbest bırakılmasına ilişkin bir yazı, borç kapama teyidi veya feragat belgesi bekleniyor olabilir.

Teminatların Serbest Bırakılması: Borcun Geri Ödenmesi Neden Yeterli Değildir?

Müvekkiller çoğu zaman borcun geri ödenmesiyle sorunun çözüleceğini düşünür. Ancak borcun geri ödenmesi ile teminatların serbest bırakılması aynı şey değildir.

Uygulamadaki amaç genellikle yalnızca ödenmemiş borçların kapatılması değil, bunlara bağlı teminatların da usulüne uygun biçimde serbest bırakılmasının sağlanmasıdır. Finansman yapısına bağlı olarak bu süreç aşağıdakileri gerektirebilir:

• bir dizi ek belge
• teyitler,
• ve kapanış sonrası işlemler

Buradaki güçlük, bu adımların çoğunun birbirine bağlı olmasıdır. Kredi veren kuruluş, teminatları serbest bırakmadan önce borcun geri ödenmesini talep edebilir. Alıcı ise geri ödeme için gerekli fonları sağlamadan önce teminatların serbest bırakılacağına ilişkin teyit isteyebilir. Kapanış yapısının her iki tarafın beklentilerini aynı anda karşılayacak şekilde düzenlenmesi gerekir. Bu noktada dikkatli bir koordinasyon büyük önem taşır.

Öngörülemeyen Durumların Hesaba Katılması (Alternativlösung einplanen)

Kredi veren kuruluşlarla yapılan her müzakere planlandığı şekilde sonuçlanmayabilir. Bu nedenle deneyimli işlem ekipleri alternatif sonuçlara karşı da hazırlık yapar.

Bazı durumlarda teminatların serbest bırakılmasına ilişkin sözleşme zamanında temin edilemeyebilir. Böyle bir durumda tarafların, ortaklık yapısındaki değişikliğe rağmen finansmanın devam edebileceğini teyit eden bir feragat gibi farklı bir çözüme başvurması gerekebilir. Uygulamada dönemsel olarak karşılaştığımız işlem belgeleri de tam olarak bu senaryoyu öngörmekte ve belirli krediler bakımından teminatların tamamen serbest bırakılması yerine kontrol değişikliği feragatinin gerekli olabileceğini kabul etmektedir.

Müvekkil açısından bu, yalnızca beklenmedik durumlara karşı hazırlanmış bir plan gibi görünebilir. Uygulamada ise çoğu zaman kapanış takviminin korunmasını sağlayan unsur tam olarak budur.

Finansman Koşulları: Banka Belgeleri Kapanışı Neden Etkiler?

Bir işlem kapanışa yaklaştıkça finansman mekanizmalarının önemi daha da artar:

• Borç geri ödeme tutarlarının kesinleştirilmesi gerekir.
• Ödeme talimatlarının doğrulanması gerekir.
• Teminatların serbest bırakılmasına ilişkin belgelerin hazır olması gerekir.

Tarafların, kredi veren kuruluşların gerçekleştirmesi gereken tüm işlemlerin tam olarak doğru zamanda gerçekleşeceğinden emin olması gerekir.

Birçok işlemde bu hususlar doğrudan kapanış sürecinin bir parçası hâline getirilir. Borçların geri ödenmesi, kredi ve teminatların serbest bırakılması ve bunlarla bağlantılı banka belgeleri, payların devrinin ve ödemelerin gerçekleştirilmesinin önünü açan koordineli kapanış işlemlerinin bir parçasını oluşturur. Bu nedenle finansmanla ilgili hususlar nadiren yalnızca idari işlemlerden ibarettir. Çoğu zaman kapanışın temel şartları arasında yer alırlar.

Bankalarla Erken İletişime Geçilmesi: Kapanıştaki Gecikmelerin Azaltılması

M&A işlemlerinden çıkarılan ortak derslerden biri, kredi veren kuruluşlarla ilgili çalışmaların erken başlatıldığında daha kolay yürütüldüğüdür. Finansman sağlayan kuruluşlar ne kadar erken bilgilendirilir, gerekli belgeler ne kadar erken belirlenir ve görüşmelere ne kadar erken başlanırsa tarafların hareket alanı da genellikle o kadar geniş olur. Buna karşılık finansmanla ilgili konuların kapanıştan kısa süre önce ele alınabilecek meseleler olarak görülmesi çoğu zaman gecikmelere yol açar. Bankalar ise genellikle bu görüşü paylaşmaz.

Şirketler açısından çıkarılacak temel sonuç açıktır: Bankanız SPA’yı imzalayan taraflardan biri olmayabilir. Ancak birçok M&A işleminde yine de işlemin bir parçasıdır. İşlem takvimi de çoğu zaman bu gerçeği yansıtır.