Hükümlü v. Devlet: Macaristan’daki Cezaevi Koşulları Nedeniyle Hükümlünün Nakline İtiraz

Nürnberg Yüksek Bölge Mahkemesi’nin (OLG Nürnberg) 23 Aralık 2019 tarihli ara kararında, hükümlülerin cezalarının infazı amacıyla Macaristan’a nakledilmesinin, cezaevi koşullarına ilişkin belirli güvencelerin sağlanmasına bağlı tutulabileceği kabul edilmiştir.

Söz konusu davada, Almanya’da tutuklu bulunan bir Macar vatandaşı, cezasının infazı amacıyla Macaristan’a nakledilmesine itiraz etmiştir. Müvekkilin savunmasında, Macaristan’daki ceza infaz kurumlarında yaşanan aşırı kalabalık nedeniyle naklin kamu düzenine aykırılık teşkil edeceği ve bu nedenle reddedilebileceği ileri sürülmüştür.

Avrupa Birliği içerisinde, üye devletler arasında ceza mahkûmiyetlerinin infazına yönelik nakil işlemleri, karşılıklı güven ilkesi gereğince kural olarak kapsamlı bir esas incelemesi yapılmaksızın gerçekleştirilmektedir. Bununla birlikte mahkeme, savcılığın güçlü itirazlarına rağmen, Macaristan’daki cezaevi koşullarına ilişkin endişeleri dikkate almıştır. Mahkeme, hükümlünün Macaristan’a naklinin, Macar makamlarının cezaevi koşullarına ilişkin yeterli güvence sağlamasına bağlı tutulabileceğine karar vermiştir.

Mahkeme ayrıca savcılığa, Macaristan’daki cezaevi koşullarının fiilî durumunun ayrıntılı biçimde araştırılması talimatını vermiştir. Karara göre Alman makamlarının, Macar makamlarınca sağlanacak güvenceleri esas alarak, hükümlünün nakil sonrasında karşılaşacağı somut cezaevi koşullarını da değerlendirmesi gerekmektedir.

Dosya, Avrupa Birliği içerisindeki hükümlü nakillerinin normal koşullarda büyük ölçüde karşılıklı güvene dayalı ve rutin şekilde işleyen süreçler olması nedeniyle özel önem taşımaktadır. Mahkemenin de belirttiği üzere, bir Üye Devletin başka bir Üye Devletin hukukun üstünlüğü standartlarına bağlılığını rutin olarak sorgulaması, Üye Devletler arasındaki karşılıklı güven ilkesini zedeleyebilir. Ancak bu davada, hukuk büromuz tarafından ileri sürülen hukuki argümanlar ve özellikle Macaristan’ın cezaevi koşullarına ilişkin belirli raporları Avrupa Konseyi’ne sunmamış olması dikkate alınarak, Macaristan’daki koşulların istisnai olarak esas yönünden incelenmesinin gerekli olduğu sonucuna varılmıştır.